การที่พระสงฆ์ไทยออกมาทำการเผยแพร่พระพุทธศาสนาในต่างประเทศ มีผู้แสดงความคิดเห็นเป็นสองอย่าง คือ ทั้งเห็นด้วยและไม่เห็นด้วย ซึ่งเป็นธรรมดาของโลก จึงไม่เป็นเรื่องแปลก พระสงฆ์ที่ออกมาทำการเผยแพร่พระพุทธศาสนา จึงมีทั้งคนชมและคนติ จึงควรพิจารณากันด้วยเหตุผลและมีจิตใจมั่นคงอยู่ในทางที่ถูกต้อง พระพุทธศาสนามีค่าสำหรับทุกคน ไม่ว่าจะเป็นชาติใดภาษาใด เมื่อมีค่าเป็นข้อเท็จจริงอย่างนี้ พระสงฆ์ที่ออกมาทำการเผยแพร่ ควรภูมิใจอย่างยิ่งที่สามารถนำสิ่งที่มีค่ามาให้แก่คนในถิ่นที่ไกลได้ เป็นการเดินรอยตามพระอรหันต์เจ้าที่นำพระพุทธศาสนาออกไปยังประเทศต่าง ๆ ดังเช่น ในสมัยศตวรรษที่ ๓ เช่น พระโสณะและพระอุตตระ เป็นต้น พระสงฆ์ไทยที่วัดไทยวอชิงตัน ดี.ซี. ควรแก่การยกย่องสรรเสริญ ที่ได้ทำหน้าที่อันดียิ่ง และวัดได้ก่อตั้งมาถึง ๑๓ ปี กล่าวได้ว่าเป็นวัดที่มั่นคงแล้ว ขออนุโมทนาสาธุการมา ณ โอกาสนี้ด้วย
ข้อความข้างบนนี้เป็นข้อคิดเห็นของ พระพรหมคุณาภรณ์ (ปัจจุบันเป็น สมเด็จพระพุฒาจารย์ เจ้าอาวาสวัดสระเกศฯ ประธานฝึกอบรมพระธรรมทูตไปต่างประเทศ) พิมพ์ในหนังสือ วัดไทยกรุงวอชิงตัน ดี.ซี. ๒๕๓๑
พระสงฆ์ที่วัดไทยวอชิงตัน ดี.ซี. ตามที่ท่านเจ้าประคุณสมเด็จฯ กล่าวถึงนั้น ย้อนมองลึกเข้าไปยังประธานสงฆ์ที่นำคณะประกาศพระพุทธศาสนา เป็นหลักให้อย่างมั่นคง คือ หลวงพ่อพระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโท แห่งวัดไทยกรุงวอชิงตัน ดี.ซี.

เผยแผ่พุทธศาสนาแบบไทยไปสู่ถิ่นอื่น
ท่านเจ้าประคุณสมเด็จพระพุฒาจารย์ (อาจ อาสภมหาเถร) วัดมหาธาตุฯ ท่าพระจันทร์ กรุงเทพฯ เมื่อครั้งเป็น พระพิมลธรรม ได้เดินทางไปรอบโลกทั้งอเมริกาและยุโรป ถือได้ว่า เป็นผู้ริเริ่มจุดประทีปพระพุทธศาสนาเถรวาทแบบไทยในต่างประเทศ โดยท่านได้ส่งเสริมให้พระธรรมทูตไทยนำพระพุทธศาสนาย้อนกลับคืนสู่ประเทศ อินเดีย เมื่อคราวงานฉลองกึ่งพุทธกาล พ.ศ. ๒๕๐๐ นอกจากนี้ยังมีพระสงฆ์ไทยไปเผยแพร่พระพุทธศาสนาที่ประเทศมาเลเซีย สิงคโปร์ อินโดนีเซีย และประเทศอังกฤษ ก่อนที่พระธรรมทูตไทยจะนำพระพุทธศาสนามาเผยแผ่ ณ ประเทศสหรัฐอเมริกา
วัดไทยลอสแองเจลิส เป็นวัดไทยที่เกิดขึ้นครั้งแรกในสหรัฐอเมริกา ในเดือนพฤษภาคม ปี พ.ศ. ๒๕๑๕ มีพระมหาโสบิน โสปาโก เป็นหัวหน้าสงฆ์รูปแรก โดยมี พระธรรมโกศาจารย์ ต่อมาดำรงสมณศักดิ์เป็นพระพิมลธรรม (ชอบ อนุจารีเถร) วัดมหาธาตุฯ ท่าพระจันทร์ กรุงเทพฯ เป็นผู้อำนวยการสร้างวัด พระครูวชิรธรรมโสภณ ต่อมาดำรงสมณศักดิ์เป็นพระวชิรธรรมโสภณ (ศรีนวล) วัดทุ่งสาธิต เป็นรองผู้อำนวยการสร้างวัด
พระเถระคณะดังกล่าวนี้ เป็นผู้เกี่ยวพัน และมีส่วนสนับสนุนให้พระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโทได้เดินทางเผยแพร่พระพุทธศาสนา ณ สหรัฐอเมริกา

หลังพรรษากาล ปี ๒๕๑๖ พระครูวชิรธรรมสาธิต วัดทุ่งสาธิต ในฐานะประธานกรรมการทอดกฐินวัดไทยแอลเอ ฝ่ายบรรพชิต ท่านมีกิจจำเป็นไม่สามารถร่วมเดินทางกับคณะได้ จึงมอบหมายให้พระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโท เป็นผู้เดินทางแทน เมื่อประกอบพิธีทอดกฐินเสร็จเรียบร้อยแล้ว หลวงพ่อพระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโท ได้พักอยู่วัดไทยแอลเอเป็นเวลาหลายเดือน ได้ทำหน้าที่อบรมธรรมะ ฉลองศรัทธาพุทธศาสนิกชน และได้ไปทัศนศึกษาในสถานที่ต่าง ๆ ทำให้เกิดความคิดว่า ถ้ามีโอกาสมาทำงานด้านพระศาสนา ในดินแดนส่วนนี้บางทีอาจจะเป็นการเริ่มต้นให้อนุชนรุ่นต่อไป ได้สานงานพระศาสนาให้เจริญก้าวหน้าต่อไป ในอนาคตอันใกล้นี้
กลางเดือนมีนาคม ๒๕๑๗ ท่านเดินทางกลับประเทศไทย ประจำที่วัดทุ่งสาธิต แบ่งเบาภาระแก่หลวงพ่อพระครูวชิรธรรมสาธิตเช่นเคย
อยู่ประกาศธรรม ณ วัดไทยในอเมริกา
เมื่อคณะกรรมการพุทธสมาคมแห่งกรุงวอชิงตัน ดี.ซี. ตกลงจัดตั้งวัดไทยขึ้น ได้ขอความเมตตาจากคณะสงฆ์วัดไทยลอสแองเจลิส ส่งพระสงฆ์ ๒ รูปมาอยู่ประจำในช่วงเข้าพรรษา ปี ๒๕๑๗ หลังออกพรรษาพระสงฆ์ทั้งสองรูปเดินทางกลับเมืองไทยไม่สามารถกลับมาอยู่ประจำที่วัดไทยกรุงวอชิงตัน ดี.ซี.ได้ พระมหาโสบิน โสปาโก ได้มีหนังสือกราบเรียนไปยังพระธรรมโกศาจารย์ (ชอบ อนุจารี) วัดมหาธาตุฯ ท่าพระจันทร์ กรุงเทพฯ เพื่อขอพระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโท วัดวชิรธรรมสาธิต ให้เดินทางมาอยู่ปฏิบัติศาสนกิจ ทำหน้าที่หัวหน้าสงฆ์ ณ วัดไทยแห่งใหม่ในเมืองหลวงของสหรัฐอเมริกา
พระครูวชิรธรรมสาธิต เจ้าอาวาส ผู้ปกครองได้มองเห็นประโยชน์แห่งการเผยแพร่ธรรมในต่างประเทศ จึงอนุญาตให้พระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโท เดินทางมาประจำ ณ วัดไทยกรุงวอชิงตัน ดี.ซี. ตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ ๒๕๑๘ เป็นต้นมา ซึ่งขณะนั้น พระมหาเกลี้ยง เตชวโร พระธรรมทูตจากวัดไทยลอสแองจิลิสได้อยู่ร่วมอาวาสเดียวกันในยุคเริ่มต้นของวัดไทยฯ ดี.ซี.
อนุสาสนีปาฏิหาริย์
พระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโทเป็นพระนักอ่าน นักค้นคว้า ใฝ่หาความรู้อยู่เสมอ ขยันแสวงหาวิชาความรู้ใหม่ ๆ ให้ทันโลกทันเหตุการณ์ ท่านมีหนังสือมากมายในห้องพัก จัดไว้อย่างเป็นระเบียบเรียบร้อย เมื่อได้ความคิดที่เป็นประโยชน์ ท่านจะจดบันทึกไว้ และเขียนเป็นเรื่องราว เป็นส่วนสำคัญให้ท่านสามารถถ่ายทอดการเขียน การเทศน์ได้เข้าใจง่าย น่าติดตาม หลวงพ่อมีความรู้แตกฉานในข้ออรรถข้อธรรมมาก วัดต่าง ๆ ในสหรัฐอเมริกาได้อาราธนาหลวงพ่อไปเทศน์ สอนธรรมะและกรรมฐานโปรดชาวพุทธอยู่เสมอ ๆ มิได้ขาด

สำหรับผลงานเผยแพร่ธรรมะในด้านการเขียน หลวงพ่อเขียนหนังสือ โดยใช้นามปากกาว่า ชีวานันโท, ชีวานันทะ ภิกขุ และ หลวงตาชี ท่านได้เขียนบทความธรรมะ นิยายอิงธรรมะ พิมพ์ในวารสาร แสงธรรม ซึ่งเป็นวารสารของวัดไทยฯ ดี.ซี. ออกเป็นประจำทุก ๆ เดือน ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๑๘ เป็นต้นมา ท่านเขียนในคอลัมน์ เสียงกระซิบจากวัดไทย ต่อมาเปลี่ยนเป็น เสียงธรรมจากวัดไทย และ เสียงธรรมจากหลวงตาชี และได้พิมพ์รวมเป็นเล่มแจกเป็นธรรมบรรณาการเนื่องในโอกาสต่าง ๆ
รายชื่อผลงานการเขียนหนังสือของหลวงพ่อพระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโท

ข้อเขียนดังกล่าวนี้ ได้รวบรวมบางเรื่องจัดพิมพ์เป็นเล่มแจกเป็นธรรมบรรณาการ เช่น คลายสงสัย เล่ม ๑-๒ คน คน คน เล่ม ๑-๒ สตรีผู้รักธรรม แรงพยาบาท พระอินทร์เมืองคน ชุดข้อเขียนจากความคิด (เนื่องในโอกาส ๗๒ ปีชีวานันทภิกขุ ได้รวบรวมข้อเขียนของหลวงพ่อฯ เป็นชุด ๆ จัดพิมพ์เผยแพร่) มีโครงการจะจัดพิมพ์ข้อเขียนชุด ครูสี-หลวงตาสอนและหนังสือ เล่มอื่น ๆ ในโอกาสต่อไป

นอกจากนี้ หลวงพ่อพระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโทได้คัดเลือกข้อเขียนที่สมควรบันทึกเทปแจกเป็นธรรมทาน เพื่อสะดวกแก่พุทธ ศาสนิกชนผู้สนใจ สำหรับด้านกิจกรรมการเผยแพร่ด้านวัฒนธรรมประเพณีอันดีงาม ได้ส่งเสริมให้มีการประกอบพิธีทำบุญเนื่องในวันสำคัญทางศาสนา เช่น วันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอาสาฬหบูชา วันเข้าพรรษา วันออกพรรษา และการประกอบพิธีทำบุญเนื่องในเทศกาลต่าง ๆ เช่น วันสงกรานต์ วันสารทไทย ทอดกฐิน วันเฉลิมพระชนมพรรษาฯ วันขึ้นปีใหม่ เป็นต้น ซึ่งกิจกรรมที่จัดขึ้น ได้มีประชาชนให้ความสนใจเข้าร่วมงานพอสมควร นับว่าหลวงพ่อฯ เป็นผู้มีส่วนในการอนุรักษ์วัฒนธรรมประเพณีอันดีงาม นำมาเผยแพร่ให้เป็นที่รู้จักกันโดยทั่วไป.

กิจวัตรประจำวันของหลวงพ่อฯ
จากข้อเขียนในคอลัมน์ เสียงธรรมจากวัดไทย วารสารแสงธรรม เรื่อง ของดี-ของวิเศษ ต้นเรื่องเป็นการบันทึกกิจวัตรของหลวงตา ซึ่งถือว่าสะท้อนจากชีวิตจริงของหลวงพ่อพระมหาสุรศักดิ์ ชีวานันโท ข้อความว่า
...ตามปกติแล้ว หลวงตาจำวัดเวลา ๒๒.๓๐ น. แล้วก็ตื่นเวลา ๐๓.๐๐ น. - ๐๔.๐๐ น. เป็นประจำ หลังจากทำสรีรกิจเสร็จเรียบร้อยแล้ว ก็เขียนบันทึกประจำวันที่ผ่านมา จากนั้นก็ดูหนังสือที่เห็นว่ามีสารประโยชน์ เพื่อประดับสติปัญญาและนำมาใช้ในชีวิตประจำวัน หลังจากอ่านหนังสือพอสมควรแลัว เจริญสมณธรรม เดินจงกรมที่ห้องพระ ตั้งสติ กำหนดอิริยาบท ยืน เดิน พยายามใช้สติควบคุมจิตให้อยู่ในอาการยืน เดิน อย่าให้เพลินไปในที่อื่นขณะที่ยืน เดินนั้น เมื่อเดินจงกรมพอสมควรแล้ว ก็นั่งขัดสมาธิ ทำตัวให้ตรง ดำรงสติให้มั่น กำหนดรู้ กาย เวทนา จิต ธรรม เพื่อให้จิตสงบเป็นสมาธิ แล้วจะได้รู้ตามความเป็นจริงว่า กายก็สักว่ากาย เวทนาก็สักว่าเวทนา จิตก็สักว่าจิต ธรรมก็สักว่าธรรม ไม่ใช่สัตว์บุคคล ตัวตนเราเขา ถอนความยินดียินร้ายออกจากจิตเสียได้ พอถึงเวลา๐๖.๐๐ น. ก็ทำวัตรเช้า หลังจากทำวัตรเช้าเสร็จแล้ว ก็เป็นเวลาอาหารเช้าอันเป็น ยาปนมัตถŽ ยังอัตภาพให้ดำรงอยู่ เพื่อทำกิจพระศาสนาต่อไป
การฉันอาหารแต่ละมื้อ ก็สำรวมจิตพินิจพิจารณาว่า เราจักฉันอาหารเที่ยงเพื่อให้ชีวิตดำรงอยู่ เพื่อทำประโยชน์ตนและคนอื่นเท่านั้น จักไม่ฉันเพื่อความเอร็ดอร่อย เพื่อความสนุกสนาน หรือเพื่อบำรุงร่างกายให้เปล่งปลั่งสวยงาม จักฉันเพื่อแก้ความหิวเก่าบรรเทาความหิวใหม่ไม่ให้เกิดขึ้น หลังจากฉันเสร็จแล้วก็อนุโมทนาให้พรแก่เจ้าภาพผู้มีจิตศรัทธา แผ่เมตตาให้ทุกคนมีความร่มเย็นเป็นสุขภายใต้ร่มโพธิ์ทองของพระพุทธศาสนาตลอดไป
จากนั้น ก็ใช้เวลาในการอ่านหนังสือธรรมะ หนังสือสารคดีทางโลก หนังสือตำราวิทยาการต่าง ๆ เท่าที่เห็นสมควร และก็ช่วยแนะนำวิธีดำเนินชีวิตตามหลักธรรมทางศาสนา แก่ผู้ที่มาขอคำปรึกษาหารือ หรือไม่ก็ช่วยแก้ปัญหาชีวิตของคนบางคนที่มาหา เวลา ๑๑.๐๐ น. ก็เป็นเวลาอาหารเพล ตามปกติแล้ว หลวงตาฉันอาหาร ๒ มื้อ คือ มื้อเช้ากับมื้อเพล มีบ้างเหมือนกันที่ฉันมื้อเดียว คือเฉพาะอาหารเพล วิธีปฏิบัติในการฉันอาหารเพล ก็ปฏิบัติเช่นเดียวกับการฉันอาหารเช้า ตั้งแต่เวลา ๑๒.๐๐ น. เป็นต้นไป ก็ใช้เวลาเหมือน ๆ กันกับภาคเช้า ไม่ปล่อยเวลาให้ล่วงไปเปล่า ๆ โดยไม่ได้ประโยชน์อะไร ไม่ให้เข้าหลักที่ว่า เช้าเอน เพลนอน กลางวันพักผ่อน กลางคืนจำวัด ไม่ว่างจริง ๆ....

เจ็ดสิบห้าปีแห่งชีวิต หกห้าปีชีวิตในร่มกาสาวพัสตร์ และ ยี่สิบกว่าปีทำหน้าที่เผยแพร่พระพุทธศาสนา ณ ประเทศสหรัฐ อเมริกา ซึ่งเป็นนักรบแห่งกองทัพธรรมของสงฆ์ไทย ได้ปักธงธรรมจักรแห่งพุทธศาสนาแบบเถรวาทไทย ณ ดินแดนอเมริกา นับว่าหลวงพ่อได้สนองอุดมการณ์ที่เคยตั้งไว้เมื่อได้เดินทางมาสู่ประเทศสหรัฐอเมริกาในคราวแรก หลวงพ่อเป็นพระสงฆ์ไทยที่อยู่ในอเมริกาต่อเนื่องยาวนานที่สุด ท่านมิได้อยู่เพียงเพื่อที่พึ่งทางใจของพุทธศาสนิกชนเท่านั้น แต่ยังเป็นศาสนิกสัมพันธ์ เป็นมิตรที่ดีกับเพื่อนร่วมโลกที่แตกต่างทางด้านศาสนา ภาษา และวัฒนธรรม โดยถือหลักธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้าเป็นประการสำคัญ ท่านมีความมุ่งมั่นตั้งใจ เดินตามรอยบาทพระศาสดา เดินหน้าประกาศพระศาสนาต่อไป จนกว่าชีวิตจะหาไม่ เป็นการน้อมถวายเป็นพุทธบูชา ขอแสดงคารวะและบูชาในความองอาจ กล้าหาญของความเป็นนักประกาศธรรมที่แท้จริง.

กลับ